กับระเบิดในกัมพูชา
พัฒนา ราชวงศ์ อาศรมภูมิวิทยาศาสตร์
สาขาวิชาภูมิศาสตร์ มหาวิทยาลัยนเรศวร
แปลและเรียบเรียงจาก Ronan O'Connell (2026). What You Need To Know About Landmines in Cambodia. World Nomads. Tue, 2 Jan 2024
พื้นที่ส่วนใหญ่ของกัมพูชายังคงถูกทำลายบรรยากาศการท่องเที่ยวจากการมีกับระเบิดเต็มไปหมด กับระเบิดเหล่านี้เป็นมรดกที่หลอกหลอนจากสงครามหลายทศวรรษ และต่อไปนี้จะได้อธิบายปัญหาด้านความปลอดภัยที่เกิดจากกับระเบิดเหล่านี้ที่ยังไม่ระเบิด และวิธีที่ผูนักท่องเที่ยวสามารถช่วยรับมือกับภัยพิบัตินี้ได้อย่างไร
แม้ว่ากัมพูชาจะมีความก้าวหน้าอย่างมากในฐานะประเทศชาตินับตั้งแต่สิ้นสุดสงครามกลางเมืองอันยาวนานในปี 1998 แต่ยังคงได้รับผลกระทบอย่างลึกซึ้งจากยุคอันน่าสยดสยองนี้ ไม่เพียงเนื่องมาจากกับระเบิดนับล้านซึ่งซ่อนอยู่ใต้พื้นดินที่ยังไม่ระเบิด ในช่วงสี่ทศวรรษที่ผ่านมา มีผู้เสียชีวิตจากกับระเบิดเหล่านี้มากกว่า 60,000 ราย ซึ่งในแต่ละปีก็มีผู้ได้รับบาดเจ็บสาหัสหลายสิบราย แต่โชคดีที่นักเดินทางไปกัมพูชาสามารถช่วยเหลือในการต่อสู้กับวิกฤตนี้ได้
เหตุใดจึงมีกับระเบิดมากมายในกัมพูชา
ในปี 1975 พรรคปฏิวัติชื่อเขมรแดงได้เปิดฉากการปกครองแบบทำลายล้างภายใต้การนำของพลพต เผด็จการ หลังจากบุกโจมตีกรุงพนมเปญเมืองหลวงของประเทศและยึดอำนาจกัมพูชา พวกเขาก็เริ่มทำงานโดยมีเป้าหมายอันน่าสยดสยองในการย้อนประเทศนี้กลับไปสู่ "ปีเริ่มต้นที่เป็นศูนย์"
เพื่อให้บรรลุเป้าหมายนี้ คนของพอล พตจะทำลายกรอบทางสังคม จิตวิญญาณ และการเงินของกัมพูชา โดยส่งทุกคนกลับไปยังทุ่งนาเพื่อสร้างสังคมเกษตรกรรม ผู้ที่ไม่เห็นด้วยถูกประหารชีวิต มีอีกหลายคนถูกสังหารโดยเขมรแดงเพียงเพราะถูกมองว่าเป็นภัยคุกคามต่อการรณรงค์ของพวกเขา โดยเฉพาะชาวกัมพูชาที่ได้รับการศึกษาที่มีศักยภาพในการเป็นผู้นำ เช่น นักเขียน นักการเมือง พระสงฆ์ นักวิชาการ และนักข่าว
ในระยะเวลาเพียงสี่ปี เขมรแดงทำให้ชาวกัมพูชาเสียชีวิตประมาณ 1.7 ล้านคน พวกเขาพ่ายแพ้ในปี 1979 โดยกองกำลังเวียดนาม ซึ่งทำให้พวกเขาหนีเข้าไปในป่า แต่เขมรแดงไม่ได้สลายไปจนกระทั่งปี 1999 ซึ่งในเวลานั้นผู้นำทั้งหมดเสียชีวิตหรือถูกจำคุก รวมถึงพอล พตที่เสียชีวิตด้วยการกักบริเวณในบ้านในปี 1998 กระทั่งทุกวันนี้พวกเขายังคงใช้ชีวิตต่อไปด้วยกับระเบิดที่พวกเขาและกลุ่มผู้ทำสงครามอื่นๆ ที่ตั้งขึ้นทั่วกัมพูชา
กับระเบิดของกัมพูชาอยู่ที่ไหน?
แม้จะมีความพยายามร่วมกันในการทำความสะอาดเป็นเวลาหลายปี แต่ก็ยังมีพื้นที่มากกว่า 386 ตารางไมล์ (1,000 ตารางกิโลเมตร) ของกัมพูชา ซึ่งมีทุ่นระเบิดหรือระเบิดคลัสเตอร์ที่ยังไม่ระเบิดจำนวนมาก อุปกรณ์เหล่านี้ถูกตรวจพบในเกือบทุกภูมิภาคของกัมพูชา
แต่พวกมันกระจุกตัวหนาแน่นที่สุดในพื้นที่ทางตะวันตกเฉียงเหนือของประเทศ ใกล้และตามแนวชายแดนไทย พื้นที่ของกัมพูชาแห่งนี้เป็นสมรภูมิสำคัญในช่วงทศวรรษ 1980 ท่ามกลางการสู้รบระหว่างเขมรแดง กองทัพไทย และกองทัพเวียดนาม แม้ว่าพื้นที่ดังกล่าวจะเป็นพื้นที่ที่มีประชากรน้อยที่สุดแห่งหนึ่งของกัมพูชา แต่ก็มีกับระเบิดเล็กๆ ใกล้กรุงพนมเปญ เมืองหลวงของประเทศ และศูนย์กลางการท่องเที่ยวเสียมราฐ ซึ่งเป็นที่ตั้งของนครวัดที่มีชื่อเสียงระดับโลก
เรื่องนี้ยิ่งซับซ้อนขึ้นไปอีก คือ พื้นที่หลายพันตารางกิโลเมตรที่ต้องสงสัยว่าเป็นแหล่งกำเนิดกับระเบิด แต่ยังไม่ได้รับการยืนยันว่าได้รับผลกระทบ กับระเบิดไม่เพียงแต่เป็นภัยคุกคามต่อความปลอดภัยของมนุษย์เท่านั้น แต่ยังเป็นอุปสรรคต่อเศรษฐกิจและสังคมของกัมพูชาด้วย เนื่องจากพื้นที่ขนาดใหญ่ที่เหมาะสำหรับการทำเกษตรกรรมไม่ได้ถูกใช้ เนื่องจากได้รับการยืนยันหรือสงสัยว่ามีกฎหมายที่ยังไม่ระเบิด
กับระเบิดจะถูกกำจัดอย่างไร?
นับตั้งแต่ต้นทศวรรษ 1990 มีทุ่นระเบิดและอาวุธยุทโธปกรณ์ที่ยังไม่ระเบิดมากกว่า 4 ล้านลูก ได้ถูกกำจัดออกไปทั่วประเทศกัมพูชา แม้จะมีความพยายามพิเศษนี้ซึ่งดำเนินการโดยรัฐบาลกัมพูชา อาสาสมัครในพื้นที่ และองค์กรพัฒนาเอกชนต่างประเทศ แต่อุปกรณ์ดังกล่าวมากถึงหกล้านเครื่องยังคงซุ่มซ่อนอยู่ภายในขอบเขตของตน
แม้ว่ากัมพูชาเกือบจะไม่บรรลุเป้าหมายที่ระบุไว้ในการกำจัดกับระเบิดดังกล่าวทั้งหมดภายในปี 2025 แต่ความพยายามนี้ยังคงดำเนินต่อไป มีการจ้างงานมากกว่า 1,000 คนเพื่อค้นหากฎหมายที่ยังไม่ระเบิด ซึ่งส่วนใหญ่เป็นชาวท้องถิ่น
วิธีการที่พบบ่อยที่สุดคือการใช้เครื่องตรวจจับโลหะและค่อยๆ เดินอย่างเป็นระบบผ่านผืนดินที่ระบุว่าน่าจะเป็นแหล่งทุ่นระเบิด แม้ว่าพวกเขาจะสวมหมวกกันน็อคและชุดป้องกัน แต่ก็ยังมีอันตรายมากและบางครั้งก็เป็นอันตรายถึงชีวิต
นี่คือสาเหตุที่องค์กรพัฒนาเอกชนเก็บทุ่นระเบิดแห่งหนึ่งหันมาใช้สัตว์ฟันแทะแทน องค์กรการกุศลนี้เรียกว่า APOPO ฝึกหนูยักษ์แอฟริกันให้ใช้ประสาทรับกลิ่นอันทรงพลังอย่างเหลือเชื่อเพื่อตรวจจับกับระเบิดในชนบท พวกเขาเชี่ยวชาญเรื่องนี้มากจนหนูสามารถพุ่งผ่านสนามได้อย่างรวดเร็ว โดยครอบคลุมพื้นที่ในหนึ่งวันมากกว่ามนุษย์ด้วยเครื่องตรวจจับโลหะ มีหนูเพียงตัวหนึ่งชื่อมากาวะที่สามารถเคลียร์พื้นที่ได้เกือบ 40 เอเคอร์ตลอดอาชีพของมัน
An APOPO deminer with a HeroRAT. Image credit: APOPO
นักท่องเที่ยวจะอยู่อย่างปลอดภัยได้อย่างไร?
เป็นเรื่องยากมากที่นักเดินทางจะได้รับบาดเจ็บหรือเสียชีวิตจากกับระเบิดในประเทศกัมพูชา ตามรายละเอียดข้างต้น อุปกรณ์ที่ยังไม่ระเบิดเหล่านี้ส่วนใหญ่กระจัดกระจายไปตามพื้นที่ชนบท ห่างไกลจากสถานที่ท่องเที่ยวยอดนิยม นักเดินทางที่ยึดติดกับเส้นทางท่องเที่ยวของกัมพูชาไม่มีเหตุผลที่จะต้องกังวลกับกับระเบิด
แต่นักท่องเที่ยวที่ต้องการหลีกหนีจากเส้นทางที่คุ้นเคยและเข้าสู่ชนบทของกัมพูชา ควรหาข้อมูลก่อน อย่างน้อยที่สุด พวกเขาควรศึกษาแผนที่ออนไลน์จำนวนมากซึ่งระบุพื้นที่ของกัมพูชาที่เกลื่อนไปด้วยกับระเบิดมากที่สุด
อีกทางเลือกหนึ่งคือติดต่อสถานทูตในประเทศของคุณในประเทศกัมพูชา หรือหนึ่งในองค์กรพัฒนาเอกชนเก็บทุ่นระเบิดของประเทศ ก่อนที่จะสำรวจความงดงามตามธรรมชาติของประเทศ อย่างไรก็ตาม ในการทำเช่นนี้ คุณกำลังรบกวนผู้คนที่สามารถให้บริการเวลาได้ดีกว่า บางทีคำแนะนำที่ดีที่สุดคือยึดติดกับสถานที่ที่มีผู้คนสัญจรมากขึ้นและจองพื้นที่รกร้างว่างเปล่าของคุณไว้สำหรับเดินทางไปประเทศอื่น
นักเดินทางสามารถช่วยวิกฤติกับระเบิดในกัมพูชาได้อย่างไร?
องค์กรพัฒนาเอกชนที่เกี่ยวข้องกับการกำจัดทุ่นระเบิด เช่นเดียวกับ APOPO อาศัยความเอื้ออาทรจากสาธารณชนเป็นอย่างมาก คุณสามารถส่งเงินให้พวกเขาได้โดยตรงผ่านทางเว็บไซต์ โดย APOPO ยังเสนอตัวเลือกในการรับหนึ่งในสิ่งที่เรียกว่า “หนูฮีโร่” อีกด้วย
หรือคุณสามารถบริจาคด้วยตนเองในขณะที่เยี่ยมชมศูนย์บริการนักท่องเที่ยว APOPO อันน่าทึ่งในเสียมเรียบ สถานที่แห่งนี้มีทัวร์พร้อมไกด์หลายเที่ยวในแต่ละวัน โดยผู้เข้าร่วมจะได้เรียนรู้เกี่ยวกับความพยายามอย่างต่อเนื่องในการกำจัดกับระเบิดในกัมพูชา
จากนั้น ผู้เยี่ยมชมสามารถชมการทำงานของหนูฮีโร่ของ APOPO ขณะที่มันรีบวิ่งข้ามทุ่งเพื่อพยายามตรวจจับกลิ่นของสารเคมีที่ระเบิดได้ ผู้เยี่ยมชมยังสามารถช่วยเหลือ APOPO ได้ด้วยการรับอาหารหรือเครื่องดื่มในสถานที่ และซื้อของที่ระลึกที่ไม่เหมือนใครจากร้านขายของที่ระลึก
ไม่มีความคิดเห็น:
แสดงความคิดเห็น